جمال رضايى
182
بيرجندنامه ( فارسى )
12 - 5 - حوض سر قبرستان : اين حوض در شمال غربى شهر و در جنوب قبرستان نو ( قبرستان كنونى ) قرار داشت و هنوز برجاى است ولى داير نيست و به سبب موقعيّتش به نام « حوض سر قبرستان » ( هوّز سر قبرستا [ ن ] howze sor qabresto [ n ] ) خوانده مىشد و مىشود . 13 - 5 - حوض سگان 1 : در شمال شرقى بيرجند و بر كنارهء « رود » - نزديك تپّهء « كلكلاغان » - حوضى وجود داشت كه از آب سيل پر مىشد و كسى از آن استفاده نمىكرد ، تنها جانوران - بهويژه سگهاى ولگرد - از آن آب مىخوردند و به همين سبب به نام « حوض سگان » ( هوّز سگا [ ن ] howze sago [ n ] ) معروف بود . 14 - 5 - حوض سگان 2 : بهجز حوض مذكور حوض ديگرى هم بههمين نام در بيابانهاى غربى شهر وجود داشت كه آن هم از آب سيل پر مىشد و كمتر مردم و رهگذران از آن استفاده مىكردند و بيشتر سگها از آن آب مىخوردند بدينجهت اين حوض را به نام سگها مىخواندند و ما براى آنكه از هم بازشناخته شوند شرقى را به شمارهء 1 و غربى را به شمارهء 2 مشخّص كرديم . اين دو حوض اكنون ديگر وجود ندارد . 15 - 5 - حوض سيستانك : « سيستانك » روستايى است كوچك در پنج كيلومترى شمال شرقى بيرجند كه فرودگاه شهر در نزديكى آن احداث شده است . در نزديكى اين روستا حوضى بود كه به نام آن ده معروف بود . اين حوض با احداث فرودگاه از ميان رفت . 16 - 5 - حوض شوكتآباد / هندو : « شوكتآباد » بزرگترين و آبادترين و معروفترين روستاى شرقى نزديك شهر است . تقريبا در دو كيلومترى غرب آنكه امروز خيلى به شهر نزديك شده حوضى بود كه به نام همين روستا خوانده مىشد و در راهسازى اخير از ميان رفته است . به اين حوض « حوض هندو » هم مىگفتند .